Epilepsi tedavisinde hızlı çözümler aramaya çalışmak çoğu zaman yanlış yönlendirmelere yol açabilir. Uzmanlar, hastaların %70’inin uygun ilaç seçimi ve düzenli takip ile iyi yanıt aldığını vurguluyor. Tedavide karşılaşılan en sık sorunlardan biri, birkaç ilaç kullanırken hedeflenen etkiye ulaşamamak. Oysa temel prensip; tek ilaçla başlanıp etkili ve tolere edilebilen en yüksek doza ulaşmak, ardından gerekirse başka bir ilacın eklenmesi yönündedir. Kişiye özel tedavinin temelini kan düzeylerinin izlenmesi oluşturur. Geçmişte ilaç dozları hastanın kilosuna göre hesaplanırken günümüzde kanda ilaç seviyelerinin ölçülmesiyle daha hassas bir tedavi planı yapılabiliyor. Her ilacın hedef bir tedavi aralığı vardır; bu aralığın altında yeterli yanıt alınamazken üzerinde kalmak yan etkilerini artırır. Bu nedenle biyobelirteç niteliğindeki kan düzeyleri, tedavinin başarısı için kritik bir ölçüt haline gelmiştir. Ayrıca bağırsak yapıları, metabolizma ve karaciğer fonksiyonları farklı olduğundan aynı doz farklı kişilerde farklı kan seviyelerine ulaşabilir; bu da tedavinin bireyselleştirilmesini zorunlu kılar.
Nöbet tipiyle uyumlu ilaç seçiminin önemi de büyük. Her nöbet türünün farklı tedavi yaklaşımı gerektirdiğini söyleyen uzmanlar, yaş, cinsiyet ve yaşam planları gibi faktörlerin tedavi sürecinde göz önünde bulundurulması gerektiğini belirtiyorlar. Özellikle doğurganlık çağındaki kadınlarda, gebelik planları olabileceği için ilaç tercihlerinin buna göre yapılması gerekiyor. Bazı ilaçlar gebelikte uygun değildir ve yan etkiler profilleri de değişkenlik gösterebilir. Dikkat edilmesi gereken yan etkiler arasında dikkat dağınıklığı, uyku hali, kilo artışı veya iştah değişimleri ile ruhsal durumdaki değişiklikler sayılabilir. Bu nedenle bireysel ihtiyaçlar doğrultusunda doğal yaşam tarzı, iş durumu ve ruhsal sağlık da tedavi kararlarına dahil edilmelidir.
Epilepsi kalıtsal olabilir; bazı nöbet tiplerinin ailelerde daha sık görüldüğü bilinse de risk genelde düşüktür. Toplum ortalamasında yaklaşık yüzde 1 olan genel risk, ailesinde epilepsi olanlarda yaklaşık yüzde 2 seviyesine çıkabilir. Çocukluk döneminde ateşli havale geçirmiş annelerin çocuklarında ateşli havale görülme riski daha yüksek olabilir ve bu çocuklarda epilepsi gelişme olasılığı da ilerleyen yıllarda artış gösterebilir. Ancak bu, epilepsinin kaçınılmaz bir sonuç değildir. Epilepsi hastaları sağlıklı gebelikler gerçekleştirebilir; uygun ilaç düzenlemeleri ve düzenli takip ile nöbetler kontrol altında tutulabilir. Gebelik sürecinde progesteron hormonu salgısının artması nöbetleri azaltıcı etki gösterebildiği için erken gebelik dönemi sonrası nöbet kontrolünün daha iyi olması olasıdır.
Leave a Reply