Sabah öksürüğünü hafife almayın: KOAH’ın erken belirtileri neler?

Sabah öksürüğünü hafife almayın: KOAH’ın erken belirtileri neler?

Sabah öksürüğünü hafife almayın!

Sabahları öksürerek uyanmak, merdiven çıkarken eskisine göre daha çabuk yorulmak ya da kısa bir yürüyüşün ardından nefes nefese kalmak… Çoğu insan bu yakınmaları yaşa, sigaraya ya da kondisyon eksikliğine bağlayarak geçiştirir. Oysa bu belirtiler, sinsice ilerleyen ciddi bir akciğer hastalığı olan KOAH’ın ilk habercileri arasında yer alabiliyor.

Sessiz ilerleyen bir hastalık

Acıbadem Kadıköy (Dr. Şinasi Can) Hastanesi Göğüs Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Baykal Tülek, hava yollarında kalıcı daralma ve akciğer dokusunda hasarla seyreden KOAH’ın (Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı) çoğu zaman yıllarca fark edilmeden ilerlediğini belirtiyor. Tülek, bu nedenle erken sinyallerin gözden kaçırılmamasının kritik önem taşıdığını vurguluyor.

Risk faktörleri yalnızca sigarayla sınırlı değil

KOAH’ın en önemli risk faktörünün sigara kullanımı olduğunu hatırlatan Prof. Dr. Tülek, sigara içmeyen kişilerin de bu hastalığa yakalanabileceğini söylüyor. Sigara dumanına maruz kalmak, özellikle sonbahar ve kış aylarındaki hava kirliliği, evlerde kullanılan odun ve kömürün dumanı, mesleki toz ve kimyasal maruziyetler ile genetik yatkınlık da hastalığın gelişimine zemin hazırlayabiliyor.

Tülek, gençler arasında yaygınlaşan elektronik sigara kullanımına da dikkat çekiyor. “Elektronik sigaraların solunum yollarını tahriş ederek ciddi zararlar verebildiği bilinmektedir. Bu nedenle elektronik sigaraları güvenli bir alternatif olarak görmek doğru değildir” diyen Tülek, bu konudaki yanlış algının düzeltilmesi gerektiğini belirtiyor.

Türkiye’de ve dünyada tablo

KOAH’ın dünyada ölüm nedenleri arasında üçüncü sırada yer aldığını hatırlatan Tülek, ülkemizde de KOAH’ın da içinde bulunduğu solunum sistemi hastalıklarının ölüm nedenleri arasında üçüncü sırada geldiğini aktarıyor. Tülek, 18 Kasım Dünya KOAH Günü kapsamında yaptığı açıklamada, hastalığın erken dönemde tanınmasının tedavide büyük önem taşıdığını vurguluyor ve sinsi hastalığın gözden kaçabilen yedi erken belirtisini anlatıyor.

Gözden kaçabilen 7 erken belirti

1. Sabahları tekrarlayan öksürük

Sigara kullananlar sabah öksürüğünü çoğu zaman normal karşılayabiliyor. Oysa sabah öksürüğü alışılması gereken bir durum değil; vücudun gönderdiği bir uyarı olabilir. Haftalarca süren ya da sık tekrarlayan öksürük, hava yollarındaki kronik hasarın ilk işaretlerinden biri olabilir. Öksürüğü yalnızca sigaraya bağlayıp önemsememek tanıyı geciktirebilir.

2. Sürekli ya da tekrarlayan balgam çıkarma

Her sabah balgam çıkarmak normal değildir. Uzun süredir devam eden balgam üretimi, hava yollarındaki kronik iltihabi değişikliklerin habercisi olabilir. Balgamın miktarında ya da renginde belirgin bir değişiklik olması da değerlendirme gerektirir.

3. Merdiven çıkarken ya da yokuş yürürken nefes darlığı

KOAH’ın en karakteristik belirtilerinden biridir. Başlangıçta yalnızca hızlı yürürken ya da merdiven çıkarken hissedilir. Kişi bunu çoğunlukla yaşına ya da hareketsizliğine bağlar. Oysa eskiden rahatlıkla yapılan aktivitelerde nefes darlığı gelişmesi önemli bir uyarıdır.

4. Nefes alıp verirken hırıltı ya da ıslık sesi

Özellikle nefes verirken duyulan hırıltı, hava yollarında daralmaya işaret edebilir. Bu belirti astım gibi başka hastalıklarda da görüldüğünden nedeninin araştırılması gerekir.

5. Göğüste sıkışma ya da baskı hissi

Bazı hastalar nefeslerini rahat veremediklerini, göğüslerinde ağırlık ya da sıkışma hissettiklerini ifade eder. Bu yakınma KOAH’a eşlik edebileceği gibi kalp hastalıkları gibi farklı nedenlerle de ortaya çıkabilir.

6. Sık tekrarlayan ya da uzun süren solunum yolu enfeksiyonları

Her kış tekrarlayan bronşit atakları ve enfeksiyon sonrasında haftalarca devam eden öksürük ile balgam yakınmaları, altta yatan bir hava yolu hastalığının işareti olabilir.

7. Çabuk yorulma ve günlük hareketlerde azalma

Prof. Dr. Tülek, KOAH’ın bazen belirgin nefes darlığından önce günlük yaşamda yavaşlama olarak kendini gösterdiğini belirtiyor. Kişi farkında olmadan daha az yürümeye, merdiven yerine asansörü tercih etmeye başlayabilir. Eskisine göre azalan efor kapasitesi dikkate alınmalıdır.

Tülek, “Erken tanı, daha rahat bir nefes demektir” diyor.

Hasar geri döndürülemez, ama ilerleyiş yavaşlatılabilir

Prof. Dr. Baykal Tülek, KOAH’a işaret eden belirtilerin varlığının mutlaka hastalık anlamına gelmediğini, ancak dikkatli olunması gerektiğini vurguluyor. Tülek, özellikle 40 yaş üzerinde olan, sigara öyküsü ya da başka risk faktörleri bulunan kişilerde bu yakınmaların araştırılması gerektiğini söylüyor.

KOAH tanısının solunum fonksiyon testi (spirometri) ile doğrulandığını belirten Tülek, şu değerlendirmeyi yapıyor: “KOAH’ta oluşmuş akciğer hasarı tümüyle geri döndürülemese de sigaranın bırakılması, uygun ilaç tedavileri, düzenli fiziksel aktivite, gerekli aşıların yapılması ve gerektiğinde solunum rehabilitasyonu sayesinde hastalığın ilerleyişi yavaşlatılabilir, yakınmalar azaltılabilir ve yaşam kalitesi artırılabilir.”

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Tepki Ver
Haber Merkezi Yönetici Tüm Yazılar

Kullanıcıya ait herhangi bir sosyal medya veya iletişim bilgisi bulunmamaktadır.

20636 Yazı

Bir Yorum Yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir