Kadın Dostu Kent: İzmir’in 2025 Yolculuğu ve Yeniden Şekillenen Şehri

İzmir Büyükşehir Belediyesi, 2025’i kadınların kentle kurduğu güçlü diyalog ve eşitlik odaklı adımların yılı olarak konumlandırdı. Kadın Çalışmaları Şube Müdürlüğü’nün yürüttüğü programlar, yalnızca kriz dönemlerinde değil, yaşamın her anında kadınları güçlendiren, onları sosyal ve ekonomik hayata dahil eden stratejilerle ilerledi. Mahalle bostanlarından sığınma evlerine, istihdamdan sanata uzanan geniş bir yelpazede, kadınların sesi şehir siyasetine ve günlük yaşama yayıldı.

Şiddete karşı sıfır tolerans mesajı, 25 Kasım Kadına Yönelik Şiddete Karşı Uluslararası Mücadele Günü’nde kent genelinde turuncu renkle hâkim oldu. Toplu taşıma alanlarında boş bırakılan koltuklar, “Aramızdan alınan kadınların yeri dolmaz” sözleriyle güçlenen bir dayanışmayı temsil etti. Güçlenme Durakları ve ilçelere yayılan atölyeler, kadın haklarını hatırlatırken Eşit İzmir Eşit Dünya konferansıyla farklı ülkelerden gelen kadınları İzmir’le buluşturdu. Kadınlar gece saatlerinde duraklarda özel haklar elde etti; otobüsler acil yardım hattı duyuru panolarına dönüştü.

Yeni bir hayat kavramı, şiddet mağduru kadınlar için sadece bir çatı sunmaktan öte, yeniden yapılanan bir başlangıç hayaliyle hayata geçirildi. İki sığınma evi toplam 45 kapasiteyle yıl boyu 143 kadın ve 79 çocuğa ev sahipliği yaptı; psikolog, avukat ve öğretmen desteğiyle kadınlar güç kazanırken, çocuklar eğitimlerinden kopmadı.

Toprakla iyileşen yaşamlar fikriyle gerçekleşen üretim projeleri arasında Mahalle Bostanları öne çıktı. Kadifekale, Buca ve Bornova’da 254 kadın, atalık tohumlarla toprakla buluştu ve ev ekonomilerine katkıda bulunurken topluma da sosyalleşti. TÜBİTAK’ın da desteğiyle bu çalışma, kadın emeğinin bilimsel verilerle değerlenmesini gösterdi.

Eğitimle açılan kapılar bölümünde Kadın Dayanışma Merkezleri ve kurslar, yaratıcı yazarlık, diksiyon, fotoğrafçılık ve sinema atölyeleriyle yeni ifade biçimleri sunmayı sürdürdü. Meslek Fabrikası iş birliğiyle hazır giyim ve çocuk gelişimi kursları açıldı; Almanca ve İngilizce kursları kadınları uluslararası arenaya bağladı. Bedensel sağlık için yoga ve pilates, doğa yürüyüşleri ile meme kanseri farkındalık eğitimleri ve diş taramaları gibi hizmetler de sisteme dahil edildi.

Eşitlik için “gönüllü” ordusu kapsamında Eşit İzmir projesi hayata geçti. Gönüllü başvurularıyla kadın ve erkekler, eşitlik mücadelesinin aktif aktörleri olarak topluma katıldı.

Kenti kadınlar şekillendiriyor başlığı altında, kentin her köşesinde kadınların gerçek ihtiyaçlarına göre planlanan hizmetler için Kentsel Hizmetlerde Kadınların İhtiyaçları Anketi gibi katılımcı demokrasi uygulamaları geliştirildi. Ulaşımdan parklara kadar kentte söz sahibi olan kadınlar, 2025 yılını tamamladığında İzmir’in sokaklarında güvenli adımlarla, tarımda üretkenlikle, sahnelerde özgün performanslarla ve yönetimde söz sahibi olmak yolunda önemli bir mesafe kat etmiş bulundu.