İktidarlı toplum içi sigara kullanımı ve buna bağlı maruziyetler, KOAH gibi ciddi hastalıkların yaygınlaşmasında ana etkenlerden biridir. Acıbadem Taksim Hastanesi Göğüs Hastalıkları Uzmanı Prof. Dr. Tülin Sevim tarafından paylaşılan açıklamalara göre KOAH, dünya genelinde 40 yaş üstü bireyler arasında yaklaşık %10 oranında görülen ilerleyici bir akciğer hastalığıdır. Son dönemde gençler arasında sigara ve elektronik sigara kullanımının artması, KOAH riskini hızla yükseltmektedir.
Bir sigaranın dumanında binlerce kimyasal madde bulunur; bunlardan 70’i kanser yapıcı sınıfa dahildir. Pasif içicilik ise sadece kendi sağlığımızı değil, çevremizdeki insanların da sağlığını tehdit eder. 25000’lük bir meta-analizde pasif içicilerin KOAH geliştirme riskinin, pasif içici olmayanlara göre 2,25 kat arttığı saptanmıştır ve pasif içicilik yılda yaklaşık 1,2 milyon kişinin ölümüne yol açmaktadır.
Pasif içiciliğin çocuklar ve gençler üzerinde özellikle zararlı etkileri büyüktür. Sigara dumanına maruz kalma, gözde irritasyon, öksürük, boğaz ağrısı gibi kısa vadeli şikayetleri tetikleyebileceği gibi çocuklarda akciğer hastalıkları ve bağışıklık sistemi üzerinde uzun vadeli zararlara yol açabilir. Bebekler ve küçük çocuklar, sigara içilen ortamlarda daha yüksek risk altındadır; ani bebek ölümleri dâhil olmak üzere ciddi sonuçlar görülebilir. Erişkinlerde ise Kalp hastalığı, felç, akciğer kanseri ve KOAH gibi hastalıklar için risk artışı belirgindir. Sigara içmeyen kişilerin dumanına maruz kalması durumunda koroner arter hastalığı riski %25–30, felç riski ise %20–30 artış gösterebilmektedir.
Elektronik sigaranın etkileri de kayda değer ölçüde endişe verici. Son yıllarda tütün endüstrisi tarafından daha az zararlı olduğu yönünde lanse edilen bu ürünler, yaklaşık 16 binden fazla tatlandırıcı madde içerebilir. Gençler ve çocuklar elektronik sigarayı denedikten sonra geleneksel sigaraya başlamaya daha yatkın hale geliyor; ayrıca daha önce bağımlı olmayan yetişkinler elektronikleri kullandığında sigaraya dönme riskleri 4–6 kat artabiliyor. Bu durum, elektronik sigaranın bağımlılığı sürdürdüğünü ve sağlık açısından ciddi zararlar oluşturduğunu gösteriyor.
Elektronik sigaraların akciğer dışı etkileri de belirgindir. İçerdiği toksik kimyasal maddeler solunum yolunda inflamasyon, bronşit ve astım alevlenmeleri gibi sorunlar ortaya çıkarabilir. EVALI olarak adlandırılan elektronik sigara kaynaklı akut akciğer hasarı, ölümlere kadar gidebilen ciddi bir tabloya yol açabilir. Ayrıca pıhtılaşma bozuklukları, hipertansiyon, baş dönmesi, uyku bozuklukları ve organlarda hasar gibi çeşitli sağlık sorunları riskini artırır. Uzun süreli kullanım karaciğer, kalp ve böbreklerde olumsuz etkiler yaratabilir; aromatik bileşikler tek başlarına bile hücre ölümüne yol açabilir ve elektronik sigara kullananlarda akciğer kanseri görülme sıklığı artabilir. Dünya genelinde bu ürünlerin gençler arasında kullanımı hızla yükselmektedir.
Kaynak: BYZHA Beyaz Haber Ajansı tarafından derlenen bilgiler, KOAH ve pasif içicilik ile ilgili güncel verileri özetlemektedir.
Leave a Reply