Yaşlanma ve Bağışıklık: Beslenmenin Rolü, Vitaminler ve Dikkat Edilmesi Gerekenler
Üsküdar Üniversitesi NPİSTANBUL Hastanesi Gastroenteroloji ve Dahiliye Uzmanı Prof. Dr. Aytaç Atamer, yaşlanma sürecinde bağışıklık sistemi ile beslenme arasındaki ilişkiyi ele alıyor ve doğru vitamin kullanımının bu süreci nasıl etkileyebileceğini açıklıyor. Yaşlanma, bağışıklık sistemi üzerinde bazı zayıflamalara yol açabilir ve bu durum hastalık riskini artırabilir.
Yaşlılıkla birlikte bağışıklık sistemi bazı hücrelerin sayısında azalma göstersa da esas olarak yanıtların yetersiz veya orantısız hale gelmesi önem kazanır. Bu da enfeksiyonlar, kanser ve otoimmün hastalıklar gibi durumlarda savunmanın zayıflamasına neden olabilir. Zamanla bedensel fonksiyonların çevresel faktörlere uyum sağlama kapasitesi de azalır ve bu süreç tüm bireylerde farklı hızlarda meydana gelir.
Beslenme, yaşa bağlı bağışıklık kaybını yavaşlatabilir sözüyle beslenmenin kritik rolüne işaret eden Atamer, Omega-3, B12 vitamini, kalsiyum ve demirin eksikliklerinin bağışıklık üzerinde olumsuz etkiler yaratabileceğini vurguluyor. Yaşlılarda tam tahıllar, karbonhidratlar, yeterli protein ve bol sebze-meyve içeren dengeli bir diyetin önemli olduğu belirtiliyor. Ayrıca takviye vitaminerinin, özellikle D vitamini, B12 vitamini ve kalsiyum gibi eksiklikler için gerekli olabileceğine dikkat çekiliyor. A, E vitaminleri, folik asit ve C vitamini de yeterli miktarda alınmalı; buna ek olarak düzenli fiziksel aktivite ve sigara-alkolden uzak durma da bağışıklığı destekliyor.
Vitamin kullanımı, hekim kararıyla ve tetkikler doğrultusunda yapılmalıdır. Çok fazla vitamin almanın zararlı olabileceği ve bazı vitaminlerin depolanarak sorun yaratabileceği belirtiliyor. Diyabet, hipertansiyon veya kalp hastalığı gibi kronik durumlar için kullanılan ilaçlar, beslenmeyi doğrudan etkileyebileceğinden kişiye özel planlar oluşturulması öneriliyor. Kronik hastalıklar bağışıklık sistemini zayıflatabilir; bu nedenle güçlendirici gıdalar önemi artar. İlaç kullananlarda besin emilimi ve bağışıklık sistemi üzerinde ilaç etkileri dikkate alınmalı. Örneğin tansiyon ilacı kullanan kişilerde yeterli sıvı tüketimiyle idrar kaybını dengelemek faydalıdır. Günlük su tüketimi genelde en az 2 litre olarak önerilir.
- Günlük kalori ihtiyacı yaşla birlikte azalabilir; bu nedenle üç ana öğün ve üç ara öğün planı özellikle vurgulanır.
- Protein ve lif açısından zengin besinler ile yeterli miktarda sebze ve meyve tüketimi önemlidir.
Kaynak: Beyaz Haber Ajansı (BYZHA)