Zemin Verisiyle Depreme Hazırlık: Yapay Zeka Destekli Zemin Veri Bankası

Kocaeli Büyükşehir Belediyesi, deprem karşısında daha dirençli bir kentsel yapı kurmayı hedefleyerek veri çalışmalarını yapay zekâ ile entegre ediyor. Bu çerçevede, zemin verilerinin dijitalleştirilmesi ve analitik bir temel üzerinde toplanması için yeni bir yol haritası çiziliyor.

Veri haritalama ve entegrasyon süreci, 2023 yılında hayata geçirilen “Zemin Veri Bankası” projesi ile başlamış durumda. İl genelindeki zemin etüt çalışmaları tek bir ortak veri havuzunda toplanıyor ve Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) ile birleşik bir analiz zemini sunuyor. Amaç, verileri yapay zekâ destekli analizlerle haritalandırarak kentin deprem hazırlık seviyesini yükseltmek.

Veri kaynağının tek sistemde toplanması, afetlere karşı hazırlık çalışmalarını koordine eden İmar ve Şehircilik Dairesi Başkanlığı’na bağlı Zemin Deprem İnceleme Şube Müdürlüğü tarafından yürütülüyor. Belediyelerden gelen zemin etüt raporları ile MTA ve diğer ilgili kurumların dijital verileri bu sistemde bir araya getiriliyor. Sıvılaşma potansiyeli, heyelan riski ve fay hatları gibi kritik haritalar da bu merkezi altyapıda yer alıyor.

Yapay zekâyla desteklenen zemin haritaları, projenin öne çıkan yönlerinden biri. Toplanan veriler, yapay zekâ algoritmalarıyla analiz edilerek zemin sınıflandırması, sıvılaşma riski ve taşıma kapasitesi gibi parametrelerin daha hızlı ve doğru bir şekilde haritalanmasını sağlıyor. Bu sayede olası depremlerde riskli bölgeler önceden belirlenerek mikro bölgeleme çalışmaları hız kazanıyor ve afet yönetimi güçleniyor.

Zemin verileri, geniş bir bütünlüğe sahip olarak Bugün itibarıyla binlerce jeolojik ve jeoteknik rapor sayısallaştırıldı. Sistem, 5.965 araştırma çukuru, 10.964 sondaj (169.000 metre derinlik) ve 4.108 jeofizik çalışma (sismik, MASW, mikrotremör, DES, ERT gibi farklı alt çalışmaları kapsıyor) toplamında 41.037 adet zemin verisini dijital ortama aktardı. Bu veriler, kent genelinde güvenli planlama için kritik bir kaynak oluşumunu sürdürüyor.

Vatandaşın erişimine açık bir kapı olarak tasarlanan sistem, yeni yapılacak zemin etütlerinde mevcut verileri temel alarak afet riskinin daha düşük olduğu bölgelerin belirlenmesini kolaylaştıracak. Ayrıca kentsel planlama ve çevre koruma karar süreçlerinde önemli bir referans niteliği taşıyacak. Şu an için “Kocaeli Şehir Rehberi” üzerinden zemin durumu sorgulamalarına olanak tanımayı hedefleyen platform, 2025 itibarıyla önemli aşamaların tamamlanmasıyla kamuoyuna açılacak.

Kaynak: Beyaz Haber Ajansı