Buca Onat Tüneli İçin Hak Sahiplerine Uzlaşma ve Destek Paketleriyle Tahliye Süreci

İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin Buca Onat Tüneli projesi kapsamında riskli yapıların güvenli tahliyesi için uzlaşmalı bir yol izleniyor. Hak sahiplerine satın alma ile kat karşılığı seçenekleri sunulurken kira, taşınma ve sosyal konut desteği de sağlanıyor. Amaç, can ve mal güvenliğini öncelikli tutarak süreci zarar görmeden tamamlamak.

Proje, İzmir’i Buca ve Bornova arasında bağlayacak olan ve Türkiye’nin belediye kaynaklarıyla hayata geçirilen en uzun karayolu tüneli olma özelliğini taşıyor. Bu etkileşim bölgesinde riskli olarak belirlenen yapılar için güvenli tahliye ve bölge halkının mağduriyet yaşamaması adına uzlaşma ve satın alma süreçleri şeffaf, hızlı ve diyalog odaklı yürütülüyor.

Üç temel seçenekle ilerleniyor Hazırlanan program kapsamında hak sahiplerine farklı çözümler ve güçlü destekler sunuluyor. Evini ya da iş yerini boşaltan hak sahipleri, belediyenin güncel bedeli üzerinden arsa ve yapı değerlerini satın alabiliyor; uzlaşı sağlandığında bu işlemler tamamlanıyor ve yıkım süreci başlıyor. Talepten bağımsız olarak sadece mülkiyeti korumak isteyenler de bu süreçten faydalanabiliyor. Ayrıca vatandaşlara kat karşılığı sözleşme modeli de öneriliyor. Kiralar, taşınma giderleri ve zemin analizlerinin uygunsuz çıkması halinde belediyenin mevcut ya da yeni konut ve iş yerleri teklif ediliyor. Bu seçenekler reddedildiğinde hak sahiplerine güncel bedel üzerinden arsa ve yapı satın alma hakkı tanınıyor. Konut veya iş yerini satmak ya da kat karşılığı anlaşma yapmak istemeyenler için ise kira desteği ve taşınma yardımı devreye giriyor; 2026 için aylık 30.000 TL kira desteği ve bir seferlik 25.000 TL taşınma desteği uygulanıyor.

Neler yapılıyor? Emlak Şube Müdürü Aytaç Koçak’a göre, tünel çalışma sahasındaki hasarlı yapılar için teknik incelemeler tamamlandı ve hak sahiplerinin haklarını koruyan bir uygulama modeli hazırlandı. Belediye Meclisi’nin onayladığı esaslar, uzlaşma görüşmelerine temel teşkil ediyor. Amaç, idari süreçleri hızlı ve adil bir şekilde sonuçlandırmak. Yeni uygulama kapsamında yol haritası şu şekilde ilerliyor: hasarlı yapılar için güncel piyasa değerine göre değerleme yapılır; uzlaşma ve protokollerle hak sahiplerinin süreçleri hızla sonuçlandırılır; tahliye edilenlere kira ve barınma desteği sağlanır; her parsel için teknik bilgilendirme desteği verilir. Meclis kararları doğrultusunda, her hak sahibiyle birebir iletişim ve görüşmeler sürdürülür. Teknik ekiplerin raporları ve kararlar doğrultusunda mülkiyet haklarının korunması önceliklidir; süreçte gerekli durumlarda teknik destek sunulur. Taşınan vatandaşların barınma ihtiyaçları için destekler, mülkiyet sorunu tamamen çözülene kadar devam edecektir.

Tapu başvurularını vatandaş kendisi yapıyor Koçak, taşınmazlarının tamamını ya da zemin üstü kısmını belediyeye devretmeyi tercih eden vatandaşların işlemlerine kendilerinin devam ettiğini belirtti. Destek paketi kapsamında taşınma yardımı sunuluyor ve 2026 itibarıyla kira desteği aylık 30.000 TL olarak uygulanıyor; bu tutar her yıl güncellenerek ödenmeye devam ediyor. Hızlı ve vatandaş odaklı bir süreç yürütülüyor, öncelik can ve mal güvenliği. Bölgeden güvenli yerlere hızlı bir şekilde nakil hedefleniyor.

Zemin etüdüne göre seçenekler netleşiyor Zemin etüdü sonucuna göre kat karşılığı seçeneği uygulanabilirken, alanın inşaata uygun olmaması durumunda belediyeye ait başka bir taşınmaz değerlendiriliyor. Uygunluk yoksa mevcut ya da yeni konutlar üzerinden çözümler sunuluyor. Her durumda belediyenin ödediği bedeller güncel olduğundan mağduriyet riski azaltılıyor. Kat karşılığı seçeneğinde daire teslimine kadar kira yardımı devam eder ve isteyenlere sosyal konutlardan yararlanma imkanı sunulur.

Sosyal destekler sürüyor Bölgedeki ihtiyaçlar doğrultusunda Sosyal Hizmetler Dairesi, taşınma ve kira yardımlarıyla vatandaşlara destek oluyor. 2025 yılında yaklaşık 40 kişiye taşınma yardımı olarak yaklaşık 1 milyon TL ödenirken 2026’da 19 kişiye 475 bin TL destek ödemesi yapıldı. Kira yardımları ise 2025 yılında 13 kişiye yıllık toplam 4 milyon 320 bin TL olarak verildi; 2026’da aylık 30.000 TL ile 60 vatandaşa toplam 1 milyon 675 bin TL ödeme yapılmaya devam ediyor.