Genel Devlet Açığının GSYH’ya Oranı ve Bütçe Yapısında 2024 Göstergeleri

Genel devlet açığının GSYH’ya oranı 2024 yılında düşüş gösterdi ve 1 trilyon 438 milyar 854 milyon TL olarak tahmin edildi. Bu dönemde önceki yıla kıyasla açık/GSYH oranı %4,5’ten %3,2’ye geriledi. Merkezî devlet ile mahalli idareler açık verirken, sosyal güvenlik kurumları alt sektörü ise fazla verdi. Ayrıca, genel devlet konsolide brüt borç stokunun GSYH’ye oranı da 2024’te %23,6 olarak kayda geçti.

Genel devlet ve alt sektörlerinin açık/fazla ve borç düzeyleri ile ilgili veriler 2023 ve 2024 yılları için karşılaştırmalı bir görünüm sunuyor.

Genel devlet toplam harcamalarının payı 2024 yılında %36,6 olarak belirlendi. 2024 itibarıyla genel devletin toplam gelirleri 14 trilyon 882 milyar 218 milyon TL düzeyinde gerçekleşti ve bu gelirlerin GSYH içindeki payı %33,4’e yükseldi. Buna karşılık toplam harcamalar 16 trilyon 321 milyar 72 milyon TL ile GSYH içindeki payını %36,6 olarak belirledi.

Genel devlet sektörü ana bileşenleri ve vergi yapısı, 2023–2024 verileri de ayrıntılı olarak inceleniyor.

Toplam vergi ve sosyal katkı gelirleri 2024’te 11 trilyon 240 milyar 452 milyon TL’ye çıktı. Üretim ve ithalat üzerinden sağlanan vergilerin toplam vergi ve sosyal katkı gelirleri içindeki payı 2023’te %48,2 iken 2024’te %46,7’ye geriledi. Cari vergiler, yani gelir ve servet üzerindeki pay ise %24’e düşerken, net sosyal katkı payı %29,3’e yükseldi. Sermaye vergilerinin payı ise %0,1 olarak kaldı.