Üsküdar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Beslenme ve Diyetetik Bölümü Öğr. Gör. Hatice Nurseda Hatunoğlu, günümüzde popülerleşen tek tip diyetleri bilimsel açıdan değerlendiriyor. Sadece meyve veya sıvı ağırlıklı diyetler kısa vadeli kilo kaybı sunsa da vücudun ihtiyacı olan protein, yağ, vitamin ve mineralleri yeterince karşılamaz; bu tür programlar genellikle yağ kaybı yerine kas dokusu ve sudan kayıp yaratır. Sonuçta diyet bırakıldığında kilo hızla geri gelir ve bu yöntemler kalıcı çözümler değildir.
“Doğal ve temiz” söylemlerinin pazarlama yönü tehlikeli şeklinde uyarıda bulunan Hatunoğlu, gençler de dahil hızlı sonuç arayan bireylerin bu tür iddialara kolayca inandıklarını belirtiyor. Sağlıklı yaşam, tek bir besin grubuna odaklanmak yerine denge ve çeşitlilik üzerine kuruludur; yanlış uygulamalar uzun vadede ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir.
Sadece meyve tüketiminin metabolik bedeli ağır diyen Hatunoğlu, meyvenin değerli bir besin olduğuna dikkat çekiyor ancak tek başına yeterli olmadığını vurguluyor. Meyve temelli beslenme, aşırı fruktoz alımına yol açabilir ve kan şekeri dalgalanmalarını tetikleyebilir. Ayrıca B12, demir, çinko ve esansiyel yağ asitleri gibi hayati öğeler yetersiz kalır; bu durum halsizlik, baş dönmesi, odaklanma güçlüğü ve bağışıklığın zayıflaması gibi sorunları beraberinde getirebilir.
Karaciğer sağlığına yönelik riskler protein ve sağlıklı yağların eksikliği, karaciğerde yağ birikimini kolaylaştırabilir. Uzun vadede bu durum, alkol kullanılmasa bile karaciğer sağlığını olumsuz etkileyebilir ve sessiz ilerleyen karaciğer hastalıklarına yol açabilir. Düzenli beslenme ve koruyucu sağlık kontrollerinin hayati önemde olduğu bu dönemde, yanlış ve dengesiz diyetler için de kısa vadede görünür belirtiler olmayabilir.
Bağışıklık sistemi dengeli beslenmeden güçlenemez Tek yönlü beslenme, bağışıklığı doğrudan zayıflatabilir. Yeterli protein ve sağlıklı yağların yanı sıra karbonhidratların da dengeli alınması gerekir; aksi halde bağışıklık hücreleri ve antikor üretimi olumsuz etkilenebilir. Ayrıca A, C ve D vitaminleri ile çinko, demir ve selenyum gibi mikro besinlerin eksikliği sıkça görülebilir; bu, hastalanma sıklığını artırır ve iyileşme sürecini uzatır. Böylece besin çeşitliliği ve dengenin sağlıklı bağışıklık için belirleyici olduğunun altı çiziliyor.
Hollywood ve ünlü diyetlerinin bilimsel dayanağı yok denilen programların çoğu, bilimsel temelden yoksundur. Sağlıklı kilo kaybı; kişiye özel, sürdürülebilir ve dengeli bir beslenme planı ile elde edilir. Hızlı kilo vermek yerine kalıcı sağlık hedeflenmelidir. Düzenli öğünler, yeterli protein ve sağlıklı yağlar ile sebze-meyve dengesinin korunması ve hareketli yaşam bu yaklaşımın temelini oluşturur. Beslenme, cezalandırma aracı değildir; vücudu destekleyen bir süreç olarak ele alınmalıdır.
Kaynak: Beyaz Haber Ajansı (BYZHA)
Leave a Reply